Dhulikhel Eco Banner new

अमेरिकामा एटीसी प्रणालीमा खराबी : ८ हजारभन्दा बढी उडान रद्द, १५ लाख यात्रु प्रभावित

1.56K
shares

काठमाडौं २८ कात्तिक। अमेरिकामा एयर ट्राफिक कन्ट्रोल (एटीसी) को सञ्चार प्रणालीमा प्राविधिक खराबी आएपछि देशभरका विमानस्थलमा चार घण्टाभन्दा बढी समयसम्म उडान रोकिएको छ। उक्त घटनाका कारण ८ हजारभन्दा बढी उडान रद्द हुँदा करिब १५ लाख यात्रु प्रभावित भएका छन्।

सुरक्षालाई ध्यानमा राख्दै अमेरिकी सङ्घीय उड्डयन प्रशासन (एफएए) ले देशभर उडान रोक्न आदेश दिएको थियो। शुक्रबार राति प्रतिबन्ध हटाइए पनि शनिबारसमेत ठूलो सङ्ख्यामा उडान रद्द तथा ढिलाइ भएका छन्।

रिपोर्टअनुसार, समस्या सुरुमा सिकागोस्थित ओ’हारे र मिडवे विमानस्थलमा देखिएको थियो। पछि अन्य एयर ट्राफिक कन्ट्रोल केन्द्रमा समेत समस्या फैलिएपछि देशभर ‘ग्राउन्ड स्टप’ लागू गरिएको थियो।

यस घटनामा हावामा रहेका विमानलाई भने सुरक्षित रूपमा अवतरण गर्न अनुमति दिइएको थियो। तर विमानस्थलमा रहेका विमानले उडान भर्न पाएका थिएनन्।

अमेरिकी अधिकारीहरूले प्रारम्भिक अनुसन्धानमा साइबर आक्रमणको सङ्केत नभेटिएको बताएका छन्। होमल्यान्ड सेक्युरिटी मन्त्री मार्कवेन मुलिनका अनुसार समस्या दूरसञ्चार प्रणालीको प्राविधिक खराबी हुन सक्ने देखिएको छ। यद्यपि, खराबीको वास्तविक कारण अझै पुष्टि भएको छैन।

यसैबीच, अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले देशको पुरानो एयर ट्राफिक कन्ट्रोल प्रणाली आधुनिकीकरण गर्न थप ३० अर्ब अमेरिकी डलरको कोष माग गरेका छन्। उनले रिपब्लिकन सिनेटर एरिक स्मिटसँग कुरा गर्दै सम्बन्धित विधेयक छिट्टै पारित गराउन आग्रह गरेका हुन्।

यातायात मन्त्री सिन डफीले भने प्रणालीको सामान्य मर्मतभन्दा पनि पूर्ण आधुनिकीकरणका लागि ५० अर्ब डलर आवश्यक रहेको बताएका छन्। गत वर्ष यस परियोजनाका लागि कंग्रेसले १२.५ अर्ब डलर स्वीकृत गरेको थियो।

अमेरिकाले पुरानो उड्डयन प्रविधिलाई विस्थापित गर्दै फाइबर अप्टिक केबल र नयाँ रेडियो प्रणाली जडान गरिरहेको छ। नयाँ एआई प्रणालीले पनि एयर ट्राफिक कन्ट्रोललाई सम्भावित समस्या पहिचान गर्न तथा विमानको रुट परिवर्तन गर्न सुझाव दिने व्यवस्था गरिएको छ। सञ्चार प्रणालीमा आएको खराबीको सम्बन्ध उक्त नयाँ प्रविधिसँग छ वा छैन भन्नेबारे पनि अनुसन्धान भइरहेको छ।

अमेरिकी नियमअनुसार उडान रद्द भएमा यात्रुले टिकटको पूरा रकम फिर्ता पाउने अधिकार राख्छन्। उडानमा उल्लेख्य ढिलाइ वा समय परिवर्तन हुँदा यात्रा नगर्ने निर्णय गरेमा पनि रिफन्ड माग्न सकिने व्यवस्था छ।

थ्याङ्क्सगिभिङ बिदाको यात्रा सुरु हुनुभन्दा करिब दुई साताअघि भएको यस घटनाले अमेरिकी हवाई यातायात क्षेत्रमा ठूलो असर पारेको छ। ‘एयरलाइन्स फर अमेरिका’ का अनुसार बिदाको समयमा अमेरिकी एयरलाइन्समार्फत दैनिक औसत २७ लाख यात्रुले यात्रा गर्ने अनुमान गरिएको छ।

सन् २००१ सेप्टेम्बर ११ को आतङ्कवादी हमलापछि अमेरिकामा सबै उडान रोकिएको यो दोस्रो ठूलो घटना भएको बताइएको छ। यसअघि सन् २०२३ जनवरीमा एफएएको मुख्य कम्प्युटर प्रणालीमा खराबी आउँदा पनि देशभर उडान प्रभावित भएका थिए।