नेपालका वाणिज्य बैंकहरूको चालु आर्थिक वर्ष २०८२–८३ को तेस्रो त्रैमाससम्मको वित्तीय विवरणले खराब कर्जा (एनपीएल) को अवस्थाबारे स्पष्ट चित्र प्रस्तुत गरेको छ। समग्र उद्योगको औसत खराब कर्जा ५.२५ प्रतिशत पुगेको छ, जुन अघिल्लो वर्षको ४.८३ प्रतिशतको तुलनामा बढेको हो। यसले बैंकिङ क्षेत्रमा जोखिम व्यवस्थापन अझै चुनौतीपूर्ण बन्दै गएको संकेत गर्छ।

सबैभन्दा कम खराब कर्जा भएका बैंकमध्ये एभरेष्ट बैंक अग्रस्थानमा देखिएको छ, जसको एनपीएल मात्र ०.६१ प्रतिशत छ। त्यस्तै, स्ट्यान्डर्ड चार्टर्ड बैंकको १.८१ प्रतिशत र नेपाल एसबिआई बैंकको २.५३ प्रतिशत खराब कर्जा रहेको छ। यी बैंकहरूले जोखिम व्यवस्थापनमा तुलनात्मक रूपमा राम्रो नियन्त्रण कायम राखेको देखिन्छ।

मध्यम स्तरको खराब कर्जा भएका बैंकहरूमा सिद्धार्थ बैंक (३.७१ प्रतिशत), माछापुच्छ्रे बैंक (४.०१ प्रतिशत), नबिल बैंक (४.३७ प्रतिशत) र राष्ट्रिय वाणिज्य बैंक (४.४८ प्रतिशत) रहेका छन्। यी बैंकहरू नियामक सीमा नजिक भए पनि अझै सन्तुलित अवस्थामा रहेको देखिन्छ।

५ प्रतिशतभन्दा माथि पुगेका बैंकहरूको संख्या पनि उल्लेखनीय छ। कृषि विकास बैंक (५.०६ प्रतिशत), लक्ष्मी सनराइज बैंक (५.२९ प्रतिशत), नेपाल बैंक (४.९६ प्रतिशत नजिक), एनएमबी बैंक (४.९५ प्रतिशत) जस्ता बैंकहरू सीमा नजिक छन् भने प्राइम कमर्शियल बैंक (६.३९ प्रतिशत), सिटिजन्स बैंक (६.८२ प्रतिशत) र हिमालयन बैंक (७.९८ प्रतिशत) जस्ता बैंकहरूमा खराब कर्जा उल्लेख्य रूपमा उच्च देखिएको छ।

सबैभन्दा बढी खराब कर्जा भएका बैंकहरूमा एनआइसी एशिया बैंक (८.८५ प्रतिशत), प्रभु बैंक (८.८४ प्रतिशत) र नेपाल इन्भेष्टमेन्ट मेगा बैंक (८.४१ प्रतिशत) रहेका छन्। यी बैंकहरूको कर्जा असुलीमा चुनौती बढ्दै गएको र आगामी दिनमा नाफामा दबाब पर्न सक्ने संकेत मिलेको छ।

अन्य बैंकहरूको विवरण हेर्दा कुमारी बैंकको एनपीएल ६.९४ प्रतिशत, सानिमा बैंकको ३.९९ प्रतिशत, ग्लोबल आइएमई बैंकको ४.९७ प्रतिशत, लक्ष्मी सनराइज बैंकको ५.२९ प्रतिशत, एनएमबी बैंकको ४.९५ प्रतिशत र नेपाल बैंकको ४.९६ प्रतिशत रहेको छ। अधिकांश बैंकहरू ४ देखि ७ प्रतिशतको दायरामा देखिनु समग्र बैंकिङ प्रणाली मध्यम जोखिमतर्फ उन्मुख भएको संकेत हो।

समग्रमा हेर्दा, बैंकिङ क्षेत्रमा खराब कर्जा क्रमशः बढ्दै गएको देखिन्छ। केही बैंकहरूले राम्रो नियन्त्रण कायम राखे पनि अधिकांश बैंकहरूमा कर्जा गुणस्तरमा दबाब देखिन थालेको छ। आगामी दिनमा कर्जा असुली र जोखिम व्यवस्थापनमा सुधार नगरे बैंकहरूको नाफा र लाभांश क्षमतामा असर पर्न सक्ने देखिन्छ।