काठमाडौं — गरिमा विकास बैंक लिमिटेडले आर्थिक वर्ष २०८२/८३ मा १ अर्ब ६८ करोड ८७ लाख रुपैयाँ खुद नाफा कमाएको छ। अघिल्लो आर्थिक वर्षको १ अर्ब २४ करोड ७७ लाख रुपैयाँको तुलनामा बैंकको नाफा ३५.३४ प्रतिशतले बढेको हो।

बैंकको नाफा वृद्धिमा सञ्चालन आम्दानीको विस्तारसँगै सम्भावित कर्जा नोक्सानीका लागि गरिने इम्पेरमेन्ट व्यवस्थामा आएको ठूलो कमी प्रमुख कारण बनेको छ। अघिल्लो वर्ष ६४ करोड ७१ लाख रुपैयाँ रहेको इम्पेरमेन्ट खर्च यस वर्ष घटेर ४ करोड ९० लाख रुपैयाँमा सीमित भएको छ। अर्थात् यस्तो खर्च करिब ९२ प्रतिशत घटेको छ।

इम्पेरमेन्ट खर्चमा आएको गिरावटले बैंकको आम्दानीबाट कटौती हुने रकम उल्लेख्य रूपमा कम गरिदिएको छ। त्यसैले खुद नाफाको वृद्धिलाई नियमित बैंकिङ आम्दानीको विस्तारले मात्र सम्भव बनाएको भने देखिँदैन। कर्जा नोक्सानी व्यवस्थामा आएको असाधारण कमीले अन्तिम नाफालाई ठूलो टेवा दिएको छ।

तर बैंकको निष्क्रिय कर्जा अनुपात ४.६९ प्रतिशतबाट सामान्य बढेर ४.७६ प्रतिशत पुगेको छ। खराब कर्जाको अनुपात घट्न नसकेको अवस्थामा इम्पेरमेन्ट खर्चमा ठूलो कमी देखिनुले आगामी अवधिमा कर्जा असुली र सम्भावित नोक्सानी व्यवस्थाको अवस्था नजिकबाट हेर्नुपर्ने संकेत गर्छ।

बैंकको मुख्य आम्दानी स्रोत रहेको खुद ब्याज आम्दानी ५.६४ प्रतिशतले बढेर ३ अर्ब ८१ करोड ५६ लाख रुपैयाँ पुगेको छ। अघिल्लो वर्ष बैंकले ३ अर्ब ६१ करोड २१ लाख रुपैयाँ खुद ब्याज आम्दानी गरेको थियो। कर्जा उल्लेख्य बढे पनि खुद ब्याज आम्दानीको वृद्धिदर तुलनात्मक रूपमा सीमित रहनुले घट्दो ब्याजदर र साँघुरिँदो ब्याज अन्तरको प्रभाव देखाउँछ।

ब्याजबाहेकको आम्दानीमा भने राम्रो सुधार देखिएको छ। शुल्क तथा कमिसनबाट हुने खुद आम्दानी २१.२१ प्रतिशतले बढेर ६१ करोड ९३ लाख रुपैयाँ पुगेको छ। यससँगै बैंकको कुल सञ्चालन आम्दानी ७.२७ प्रतिशतले वृद्धि भई ४ अर्ब ५६ करोड ७४ लाख रुपैयाँ कायम भएको छ।

बैंकको सञ्चालन नाफा ४२.६५ प्रतिशतले बढेर २ अर्ब ५८ करोड रुपैयाँ पुगेको छ। अघिल्लो वर्ष यस्तो नाफा १ अर्ब ८० करोड ८७ लाख रुपैयाँ थियो। कुल सञ्चालन आम्दानीको तुलनामा सञ्चालन नाफा तीव्र गतिमा बढ्नुमा इम्पेरमेन्ट खर्चको गिरावट प्रमुख देखिन्छ।

बैंकको कर्जा व्यवसायमा पनि दोहोरो अंकको वृद्धि भएको छ। ग्राहकलाई प्रवाह गरिएको कर्जा १३.१८ प्रतिशतले बढेर ७८ अर्ब २४ करोड रुपैयाँ पुगेको छ। निक्षेप भने ९.२७ प्रतिशतले बढेर ९८ अर्ब ४७ करोड रुपैयाँ पुगेको छ।

कर्जा वृद्धिदर निक्षेप वृद्धिभन्दा उच्च रहेकाले बैंकको कर्जा–निक्षेप अनुपात ८५.१३ प्रतिशतबाट बढेर ८६.१४ प्रतिशत पुगेको छ। यसले बैंकले उपलब्ध निक्षेपको ठूलो हिस्सा कर्जा प्रवाहमा उपयोग गरेको देखाउँछ। भविष्यमा थप कर्जा विस्तार गर्न निक्षेप वृद्धिलाई पनि समान गतिमा अघि बढाउनुपर्ने दबाब बैंकमाथि रहनेछ।

बैंकको आधारदर ६.९४ प्रतिशतबाट घटेर ५.२६ प्रतिशतमा झरेको छ। आधारदर घट्दा ऋणीका लागि कर्जाको लागत कम हुन सक्छ। तर बैंकको ब्याजदर अन्तर पनि ४.३७ प्रतिशतबाट घटेर ४.०४ प्रतिशतमा सीमित भएको छ, जसले आगामी अवधिमा ब्याज आम्दानीको मार्जिनमा दबाब पर्न सक्ने देखाउँछ।

समीक्षा अवधिमा बैंकको वितरणयोग्य नाफा १०३.२६ प्रतिशतले बढेर १ अर्ब २१ करोड ८० लाख रुपैयाँ पुगेको छ। अघिल्लो वर्ष यस्तो नाफा ५९ करोड ९२ लाख रुपैयाँ थियो। प्रतिशेयर वितरणयोग्य नाफा पनि १० रुपैयाँ ५५ पैसाबाट बढेर २० रुपैयाँ २३ पैसा पुगेको छ।

यद्यपि वितरणयोग्य नाफालाई निश्चित लाभांशका रूपमा बुझ्न मिल्दैन। नियामकीय समायोजन, पुँजी आवश्यकतासम्बन्धी व्यवस्था, सञ्चालक समितिको प्रस्ताव तथा साधारणसभाको स्वीकृतिपछि मात्र वास्तविक लाभांश निर्धारण हुनेछ।

बैंकको प्रतिशेयर आम्दानी २१ रुपैयाँ ९६ पैसाबाट बढेर २८ रुपैयाँ ४ पैसा पुगेको छ। प्रतिशेयर नेटवर्थ पनि १६४ रुपैयाँ १७ पैसाबाट बढेर १७७ रुपैयाँ २६ पैसा पुगेको छ। बैंकको मूल्य–आम्दानी अनुपात १४.४ गुणा रहेको छ।

बैंकको चुक्ता पुँजी ६ प्रतिशतले बढेर ६ अर्ब २ करोड १३ लाख रुपैयाँ पुगेको छ। सञ्चित नाफा १ अर्ब २१ करोड ८० लाख र जगेडा कोष ३ अर्ब ४३ करोड ३९ लाख रुपैयाँ पुगेपछि कुल जगेडा तथा सञ्चित नाफा ४ अर्ब ६५ करोड १९ लाख रुपैयाँ कायम भएको छ। यसअनुसार बैंकको कुल शेयरधनी इक्विटी करिब १० अर्ब ६७ करोड रुपैयाँ पुगेको छ।

जोखिम भारित सम्पत्तिको तुलनामा पुँजीकोष अनुपात १३.२० प्रतिशतबाट बढेर १३.६३ प्रतिशत पुगेको छ। यसले बैंकको पुँजीगत आधारमा सामान्य सुधार देखाए पनि तीव्र कर्जा विस्तारसँगै पुँजी पर्याप्तता र कर्जा गुणस्तरलाई सन्तुलनमा राख्नुपर्ने आवश्यकता रहन्छ।

समग्रमा गरिमा विकास बैंकले नाफा, कर्जा, शुल्क तथा कमिसन आम्दानी र वितरणयोग्य नाफामा सुधार गरेको छ। तर नाफाको ठूलो हिस्सा इम्पेरमेन्ट खर्चमा आएको असाधारण गिरावटबाट आएको देखिन्छ। निष्क्रिय कर्जाको सामान्य वृद्धि, ब्याजदर अन्तरमा आएको कमी र निक्षेपभन्दा तीव्र कर्जा विस्तारले आगामी वर्षको नाफा वृद्धि कति टिकाउ हुन्छ भन्ने प्रश्न भने बाँकी राखेको छ।